LACHICA WAS NOT AN OVP EMPLOYEE—YET HANDLED ₱500M IN CONFIDENTIAL FUNDS

MANILA — Nahimong major point sa recent impeachment trial ni Vice President Sara Duterte ang testimony nga si Col. Raymund Dante Lachica, kanhi head sa Vice Presidential Security and Protection Group (VPSPG), dili empleyado sa Office of the Vice President (OVP)—pero siya ang gitugyanan sa pag-handle sa ₱500 million confidential funds sa OVP. 

NOT AN OVP EMPLOYEE

Atol sa Day 19 sa impeachment trial niadtong August 26, gipangutana ni Senator-Judge Vicente “Tito” Sotto III si OVP Assistant Chief of Staff Lemuel Ortonio bahin sa employment status ni Lachica.

Klaro ang tubag ni Ortonio: “He is not an employee of the OVP.”

Gipasabot niya nga si Lachica usa ka AFP officer nga gi-designate isip group commander sa VPSPG. 

BUT HE HANDLED THE CONFIDENTIAL FUNDS

Mao kini ang nakapukaw og pangutana sa trial.

Una nang mitestigo ang former OVP Special Disbursing Officer Gina Acosta nga siya mismo ang nag-withdraw ug nag-turn over sa confidential funds ngadto kang Lachica, allegedly upon the instruction of Duterte.

Ang ₱500 million gibahin sa upat ka tranches nga ₱125 million, nga gi-release gikan December 2022 hangtod sa third quarter sa 2023. 

Sumala ni Acosta, si Lachica ang gi-designate nga mo-implement sa confidential activities ug siya ang nakadawat sa cash.

WHO WAS ACCOUNTABLE FOR THE MONEY?

Dinhi nisentro ang debate sa impeachment trial.

Kung si Lachica dili OVP employee, mitumaw ang pangutana kung unsa ang iyang formal authority aron modawat ug mo-handle sa confidential funds sa opisina.

Gipahayag sa House prosecution nga ang pag-release sa ₱500 million ngadto sa usa ka non-OVP employee nga dili fidelity-bonded naghatag kanila og concern bahin sa accountability ug control sa public funds. 

Apan ang iyang AFP designation ug ang specific rules governing confidential funds kinahanglan gihapon i-assess sa impeachment court.

THE BIGGER QUESTION

Ang issue dili lamang kung kinsa si Lachica.

Mas dako ang pangutana: Ngano nga ang ₱500 million nga confidential funds sa OVP gitugyan ngadto sa usa ka tawo nga, sumala sa testimony sa OVP mismo, dili empleyado sa opisina?

Samtang ang prosecution nag-ingon nga kini nagpakita og possible break sa chain of accountability, ang defense adunay oportunidad nga i-challenge ang interpretation sa testimonies ug rules.

Sa katapusan, ang Senate impeachment court maoy magdeterminar kung ang arrangement mismo naglapas ba sa rules ug kung unsa ang legal significance niini sa impeachment case batok kang VP Sara Duterte.